Ессентукидегі «Қазақстан» санаторийінде ас қорыту ағзалары ауруларын емдеу
Ессентуки Ресейдің басты гастроэнтерологиялық шипажайы болып саналады. «Қазақстан» санаторийінде асқазан, ішек, бауыр және ұйқыбез аурулары емделеді. Бағдарламалардың негізінде жергілікті минералды сулар мен заманауи медициналық әдістемелер жатыр.
Неліктен ЖКТ емдеу үшін Ессентукиді таңдайды?
Курорттың ас қорыту ауруларына мамандануы үш негізгі фактордың арқасында қалыптасқан:
- Жұмсақ климат. Курорт Кавказдың тау бөктері аймағында орналасқан, мұнда температура мен қысымның күрт ауытқуы болмайды. Бұл ішек моторикасы және асқазан секрециясымен байланысты жүйке жүйесіне түсетін жүктемені азайтады.
- Табиғи ресурстар. Ессентукидің минералды суы асқазан сөлінің қышқылдығын қалыпқа келтіреді, моториканы жақсартады, өттің бөлінуін ынталандырады. Емдік балшық қабынуды азайтып, құрсақ қуысы ағзаларындағы қан айналымын жақсартады және шырышты қабықтың қалпына келуін жеделдетеді.
- Курорттық орта. Санаторийде тамақтану мен емшаралар нақты кесте бойынша өтеді, таза ауада күнделікті серуендеу және толыққанды ұйқы қарастырылған. Ағза күйзелістен шығып, ас қорыту жүйесі біртіндеп қалпына келеді.
ЖКТ бойынша санаторийлік ем қай кезде көрсетіледі?
Санаторийдегі ем тек ауру бәсеңдеген кезеңде тағайындалады. Егер асқыну болса, қатты ауырсыну, жүрек айну, құсу немесе қызба байқалса, курортқа баруға болмайды. Алдымен жедел белгілерді басу керек. Жағдай тұрақтанғаннан кейін нәтижені бекіту үшін санаторийге келуге болады.
Санаторийлік емге көрсетілімдер:
- Созылмалы гастрит немесе панкреатит жылына екі реттен жиі асқынады.
- Өт қабын алып тастағаннан немесе асқазанға жасалған операциядан кейінгі кезең.
- Диетамен кетпейтін іш қату немесе диарея мазалайды.
- Тұрақты кебу және ауырсыну бар, тітіркенген ішек синдромы байқалады.
- Зат алмасудың бұзылуымен байланысты артық салмақ бар.
- Күз немесе көктем алдындағы асқынулардың алдын алу қажет.
Санаторийде ас қорыту ағзаларының қандай аурулары емделеді?
Санаторийдің гастроэнтерологиялық бағыты асқазан-ішек жолының функционалдық және созылмалы бұзылыстарын қамтиды. Негізгі мақсат – ас қорытуды қалпына келтіру, моториканы қалыпқа келтіру және ағзаға шамадан тыс жүктеме түсірмей қабынуды азайту.
Асқазан аурулары
Көрсетілімдер қатарына кез келген қышқылдықтағы созылмалы гастрит, тыртықтану кезеңіндегі ойық жара ауруы, гастроэзофагеалды рефлюкс ауруы кіреді. Поликлиникалық тәсілден айырмашылығы, санаторийде тек белгілерге емес, қабынудың себебіне, яғни шырышты қабықтың қанмен қамтамасыз етілуінің бұзылуына да әсер етеді. Ол үшін микроциркуляцияны жақсартатын физиопроцедуралар қолданылады.
Ішек аурулары
Созылмалы колиттер мен энтериттер, ремиссия кезеңіндегі Крон ауруы, тітіркенген ішек синдромы, дисбактериоз. Ем тек микрофлораны қалыпқа келтіруге емес, ішек моторикасын және жүйкелік реттелуін қалпына келтіруге бағытталған. Майлар мен шөптер қосылған микроклизмалар, ішек бұлшықеттерін аппараттық ынталандыру қолданылады.
Бауыр, өт қабы және ұйқыбез аурулары
Санаторийде созылмалы холецистит, өт жолдарының дискинезиясы, майлы гепатоз, созылмалы панкреатит емделеді. Сонымен қатар ұйқыбез жұмысына байланысты зат алмасу бұзылыстары, 2 типті қант диабеті және семіздік бойынша түзету жүргізіледі. Курс салмақты азайтуға және инсулинге сезімталдықты жақсартуға көмектеседі.
Санаторийлік тәсіл қатар жүретін жағдайларға бір мезгілде әсер етуге мүмкіндік береді. Мысалы, майлы гепатоз ішек моторикасының бұзылуымен, ал панкреатит метаболикалық бұзылыстармен жиі қатар жүреді. Минералды сулар, физиотерапия және дұрыс режим қолданылатын кешенді ем тұрақты нәтиже беріп, ас қорыту мен жүйке жүйесі арасындағы байланысты қалпына келтіреді.
Санаторийде ЖКТ ауруларын емдеуге қарсы көрсетілімдер
- Ас қорыту ағзаларының созылмалы ауруларының асқынуы.
- Ойық жара ауруының асқыну кезеңі.
- Асқазан-ішектен қан кету, егер ол соңғы 6 ай ішінде болған болса.
- Қатерлі ісіктер.
- Өт қабындағы тастар.
- Бауыр циррозы.
- Жиі асқынатын созылмалы панкреатит.
- Қант диабетінің ауыр түрлері.
- Жұқпалы аурулар.
«Қазақстан» санаторийінде ЖКТ емдеу қалай өтеді?
Ем «қарапайымнан күрделіге» қағидасы бойынша құрылады. Алдымен қабыну мен ауырсыну азайтылады, кейін ағзаның қызметі қалпына келтіріледі, соңында нәтиже қозғалыс пен режим арқылы бекітіледі.
Дәрігер кеңесі және бағдарламаны таңдау
Дәрігер санаторийлік-курорттық картаны зерттейді, ауырсынудың, нәжістің, тәбеттің ерекшеліктерін нақтылайды. Егер мәлімет жеткіліксіз болса, қосымша талдаулар, УДЗ, ФГДС, дене құрамының биоимпеданстық талдауы тағайындалады. Осы деректер негізінде жеке емшаралар жоспары жасалады.
Минералды сумен ішіп емдеу
Қалада 18 бұлақ бар, бірақ ЖКТ емдеуде оның төртеуі қолданылады. Әр минералды судың химиялық құрамы мен ағзаға әсері әртүрлі:
- «Ессентуки № 4» асқазан сөлінің қышқылдығын қалыпқа келтіреді, моториканы жақсартады және өттің бөлінуін ынталандырады.
- «Ессентуки № 17» төмен секреция кезінде тағайындалады. Су тұз қышқылы мен ферменттердің түзілуін ынталандырады.
- «Ессентуки-Новая» зат алмасуды және ішек жұмысын қалпына келтіреді.
- «Буровая № 1» емдік ванналар, душтар және шаюлар үшін қолданылады.

Емдік тамақтану
«Қазақстан» санаторийіндегі тамақтану кешенді терапияның бір бөлігі болып табылады және дәрігер диагноз бен ЖКТ жағдайын ескере отырып тағайындайды.
«Мәзір-тапсырыс» жүйесі қонаққа әр тамақтану кезінде бірнеше нұсқаның ішінен тағам таңдауға мүмкіндік береді. Бұл емдік талаптарды сақтай отырып, әртүрлі тамақтануға жағдай жасайды. Тағамдар жеңіл әдістермен дайындалады: қайнатылады, буға пісіріледі немесе пеште әзірленеді. Қуырылған, ысталған, ащы және тым ыстық тағамдар алынып тасталады.
Диетаның негізгі міндеті – асқазан мен ішекке түсетін жүктемені азайту, қабынуды төмендету және шырышты қабықтың қалпына келуіне жағдай жасау. Қажет болған жағдайда вегетариандық мәзір немесе жеке рационға тапсырыс беруге болады.
Балшықпен емдеу
Санаторийде Тамбукан сульфидті-илді балшығы сақталатын жеке балшық қоймасы бар. Ас қорыту бұзылыстары кезінде дәрігер іш аймағына аппликациялар тағайындайды. Балшық 40-44 °C дейін қыздырылады, жылу тамырларды кеңейтіп, асқазан мен ұйқыбезге қан келуін жақсартады. Күкіртсутек пен органикалық қышқылдар тері арқылы өтіп, шырышты қабықтың қалпына келуін ынталандырады. Балшық проктит пен геморрой кезінде тампон түрінде де қолданылады: жергілікті жылу қан айналымын жақсартып, жазылуды жеделдетеді.
Емдік ванналар мен душтар
Ыстық ванналар тері капиллярларын кеңейтеді, қан дене бетіне қайта бөлінеді, ішкі ағзалар көбірек оттек алады. Суық душтар сергітеді және перистальтиканы ынталандырады.
Санаторийде мыналар тағайындалады:
- Минералды ванналар вегетативті жүйке жүйесінің тонусын қалыпқа келтіреді, ол тітіркенген ішек синдромы кезінде жиі бұзылады.
- Қылқанжапырақты ванналар тыныштандырады және ішек түйілуін азайтады.
- Шарко душы – әртүрлі температурадағы су ағындары денені уқалап, лимфа ағуын және құрсақ қуысы қан айналымын жақсартады.
Физиотерапия
Аппараттық әдістер ауру ағзаға жергілікті әсер етеді:
- СМТ-терапия (амплипульс) – орташа жиіліктегі токтар оң жақ қабырға астына қойылып, өт қабының жиырылуын ынталандырады және өттің ағуын жақсартады. Өт іркілісі мен созылмалы холецистит кезінде көмектеседі.
- Магнитотерапия – асқазан аймағына төмен жиілікті магнит өрісі әсер етіп, шырышты қабық ісінуін азайтады, эрозиялардың жазылуын жеделдетеді және ауырсынуды төмендетеді.
- Аватрон-терапия – жамбас түбі бұлшықеттерін магниттік ынталандыру қуық пен ішекке қатысты қатар жүретін мәселелерде қолданылады. Процедура бұлшықет тонусын жақсартып, қалыпты перистальтиканы қалпына келтіреді.
Әсері жинақталады. Бір аптадан кейін-ақ ауырсыну азайып, газдың шығуы жақсарып, нәжіс қалыпқа келе бастайды.
ЕДШ және жүзу
Емдік дене шынықтыру жаттығулары іш бұлшықеттерін сақтай отырып, құрсақ қуысының қан айналымын жақсартатындай таңдалады. Тыныс алу гимнастикасы құрсақішілік қысымды азайтады, бұл әсіресе ГЭРБ кезінде маңызды.
Гидромассажы бар бассейнде жүзу омыртқа мен іш аймағына жұмсақ жүктеме береді. Жылы су түйілген бұлшықеттерді босаңсытады, лимфа ағуын жақсартады және қабынуды азайтады. Аквааэробика сабақтары дәрігер тағайындауы бойынша кестемен өтеді.
Ем кезінде тұру, бассейн және демалыс
Санаторий аумағы субұрқағы, күркелері және серуен жолдары бар саябақ түрінде ұйымдастырылған. Мұнда қонақтар қолмен қоректендіретін үйреншікті тиіндер өмір сүреді. Санаторийде заманауи жөндеуі бар әртүрлі санаттағы нөмірлер бар, олардың көбінде балкон қарастырылған.
Бассейн қазақ киіз үйі стилінде күмбезді шатырмен безендірілген. Су жылытылған, гидромассаж, каскадты және жоғары бағытталған душ, джакузи және сауналар бар. Кішкентай қонақтарға жеке аймақ қарастырылған.
Демалыс үшін кинозал, бильярд, жаттығу залы және теннис корты жұмыс істейді. Би кештері, шеберлік сабақтары мен концерттер өткізіледі.
Корпустар арасында жылы өткелдер жабдықталған. Балалар 0 жастан бастап қабылданады, ем 4 жастан тағайындалады. Тәрбиешісі бар балалар бөлмесі және ойын алаңы жұмыс істейді. 6 жасқа дейінгі балалар тегін орналастырылады.
Санаторийлік емнен күтілетін әсер
- Іштің, әсіресе тамақтан кейінгі ауырсынуы өтеді немесе айтарлықтай азаяды.
- Диарея мен іш қату азаяды немесе жойылады.
- Кебу және ауырлық сезімі төмендейді.
- Тәбет пайда болады, тамақ жайсыздық емес, рахат әкеледі.
- Салмақ қалыпқа келеді.
- Жалпы көңіл-күй жақсарады: шаршау азайып, күш-қуат пайда болады.
«Қазақстан» санаторийінде ЖКТ емдеуге арналған жолдама бағасы
Құны маусымға, нөмір санатына, болу ұзақтығына және таңдалған емдеу бағдарламасына байланысты. Қосымша тексерулер мен кеңейтілген емдік әдістемелер жеке тағайындалуы мүмкін.
ЖКТ емдеуі бар жолдамаға не кіреді?
- Таңдалған санаттағы нөмірде тұру.
- Тапсырыс мәзірі жүйесі бойынша күніне үш рет тамақтану.
- Терапевт пен гастроэнтерологтың тексеруі.
- Күніне 3 рет минералды сумен ішіп емдеу.
- Емдік процедуралар курсы.
- Бассейнге, жаттығу залына, спорт алаңдарына және тегін ойын-сауық бағдарламасына бару.
Санаторийде ЖКТ емдеу туралы жиі қойылатын сұрақтар
Дәрігер жолдамасынсыз ЖКТ емінен өтуге бола ма?
Иә. Бірақ санаторийлік-курорттық карта болмаса, дәрігер аурудың толық көрінісін білмейді, бұл емнің тиімділігіне әсер етуі мүмкін. Диагностиканы орнында өтуге тура келеді, бұл қосымша уақыт пен шығынды қажет етеді. Дәрігер бірден тиімді бағдарлама құра алуы үшін тұрғылықты жеріңізде негізгі тексеруден өтуді ұсынамыз.
Емге қанша күнге келген дұрыс?
Ең аз ұзақтық – 10 күн. Созылмалы аурулар үшін оңтайлы мерзім 14-18 күн, осы уақыт ішінде физиотерапия мен балшықпен емдеудің толық курстары өтеді. Қысқа турлар тек дені сау адамдарға профилактика үшін қолайлы.
Санаторий созылмалы асқазан және ішек аурулары кезінде жарай ма?
Иә, бұл санаторийдің негізгі бағыты. Дәрігерлер ойық жара ауруын, панкреатитті, колиттерді, соның ішінде операциядан кейінгі жағдайларды емдеуде тәжірибелі. Басты шарт – тұрақты ремиссия.
Бассейн жолдамаға кіре ме?
Иә, бассейнге бару құнға кіреді.
Жолдаманың өзекті бағасын қайдан білуге болады?
«Қазақстан» санаторийінің ресми сайтындағы «Бағалар және брондау» бөлімінен білуге болады. Сондай-ақ брондау бөліміне қоңырау шалуға болады, менеджер арнайы ұсыныстар туралы айтып береді.


